Portret van bisschop Antonius Triest

Statig en zelfbewust kijkt bisschop Antonius Triest (1576–1657) ons aan. Hij wijst naar een tafel met daarop een kopie naar Michelangelo’s beeld Madonna met Kind uit de Onze-Lieve-Vrouwekerk in Brugge en een half opgerolde gravure van de hand van Lucas Vorsterman naar Gerard Seghers’ De geseling van Christus uit de Sint-Michielskerk in Gent. Deze attributen typeren de carrière van Triest…

Statig en zelfbewust kijkt bisschop Antonius Triest (1576–1657) ons aan. Hij wijst naar een tafel met daarop een kopie naar Michelangelo’s beeld Madonna met Kind uit de Onze-Lieve-Vrouwekerk in Brugge en een half opgerolde gravure van de hand van Lucas Vorsterman naar Gerard Seghers’ De geseling van Christus uit de Sint-Michielskerk in Gent. Deze attributen typeren de carrière van Triest als bisschop, eerst in Brugge (vanaf 1617) en vervolgens in Gent (tot 1657). Ze verwijzen tegelijk naar de artistieke stempel die hij op beide steden drukte als mecenas, verwoed verzamelaar en opdrachtgever aan kunstenaars als Rubens, Van Dyck en Rombouts. Als belangrijke opdrachtgever en promotor van kunst kon een portret van Triest niet ontbreken in de Gentse kunstcollectie. Daarom werd het schilderij in 1948 aangekocht door de Stad Gent. Recent onderzoek wees uit dat dit werk ooit deel uitmaakte van de collectie van de Joodse kunsthandelaar Samuel Hartveld. In augustus 1940 vluchtte Hartveld naar New York, om te ontsnappen aan vervolging door de nazibezetter. Hij liet een collectie van 66 schilderijen achter, die door de bezetter in beslag werd genomen en vervolgens verkocht aan kunsthandelaar René Van de Broek. Datzelfde onderzoek wees onder meer uit dat Hartveld na de oorlog overeenkomsten sloot met Van de Broek. De Stad Gent besliste eind 2025 op basis van het onderzoek om het schilderij niet terug te geven aan de familie. Maar het portret blijft verbonden met een onaanvaardbare daad van spoliatie (de roof van goederen in oorlogstijd). Net daarom vinden we het belangrijk het hier te tonen en stil te staan bij het leed dat Joden tijdens de Tweede Wereldoorlog trof.