Skip Navigation Links

RETABEL VAN DE HEILIGE NICOLAAS
Meester van de Legende van de heilige Lucia


Op 3 december presenteerde Minister Bert Anciaux drie nieuwe aanwinsten van de Vlaamse Gemeenschap. Deze drie schilderijen van de hand van de Meester van de Legende van de heilige Lucia, tonen voorstellingen uit het leven van de heilige Nicolaas. De Vlaamse Gemeenschap heeft de panelen in langdurige bruikleen aan het Groeningemuseum Brugge gegeven. Stilistisch en dendrochronologisch onderzoek bevestigt immers dat deze panelen de luiken van de Heilige Nicolaas zijn. Dit middenpaneel maakt al sinds 1933 deel uit van de collectie van het Groeningemuseum.

De drie panelen bevonden zich lange tijd in een Belgische privécollectie, maar verdwenen in 2002 na een veiling naar het buitenland. Via de kunsthandel konden de werken uiteindelijk begin 2008 verworven worden. Zo doet de uitzonderlijk situatie zich voor dat een ontmanteld retabel van een Vlaamse Primitief herenigd kan worden. Het retabel is als geheel opgenomen in het topstukkendecreet en behoort nu tot het beschermde erfgoed van Vlaanderen.

De aankoop versterkt de bestaande collectie Vlaamse Primitieven van het museum. De anonieme Meester van de Legende van de heilige Lucia was één van de meest vooraanstaande kunstenaars in Brugge aan het einde van de 15de eeuw. De zijpanelen van het retabel vertellen bekende verhalen uit het leven van de heilige Nicolaas van Myra, in de volksmond beter bekend als Sinterklaas.  Zij geven aan waarom de Heilige Nicolaas niet alleen de patroonheilige van de kinderen is, maar ook deze van de studenten, de bakkers, de schippers, de alleenstaande vrouwen of de prostituees (zie detailfiche van het werk). De verwerving heeft dan ook niet alleen kunsthistorisch een belangrijke waarde, maar ook volkscultureel. Hiermee wordt een link gelegd tussen het materiële en immateriële erfgoed.

Op de luiken is links boven afgebeeld hoe Nicolaas drie dochters van een verarmde edelman voorziet van een bruidschat. Daaronder is voorgesteld hoe Nicolaas koren laat lossen in Myra en zo een hongersnood weet te beëindigen. Op het rechterluik is de geschiedenis van de priesterleerlingen afgebeeld. In de bovenste scène worden de drie leerlingen vermoord door de herbergier die hun vlees wil inpekelen. Op het onderste paneel, dat helaas nog ontbreekt, worden de priesterleerlingen door Nicolaas weer uit de dood gewekt.




>> detailfiche in de collectiecatalogus

 

Onze website maakt gebruik van cookies om uw taalkeuze te registreren, de vlotte werking van onze website te garanderen en om anonieme statistieken bij te houden via Google Analytics.