home
 
Academisch naakt

De uitbeelding van het menselijke lichaam staat centraal in de historiestukken. Dit is belangrijkste discipline binnen de hiërarchie van de genres in de schilderkunst. Het gebruik van een persoon als model is zeker geen uitvinding van het neoclassicisme. Reeds Leonardo da Vinci pleit hiervoor als cruciaal aspect voor de kennis van de anatomie en de natuurgetrouwe weergave ervan. Vanaf de tweede helft van de achttiende eeuw wordt het modeltekenen echter tot een ongekende hoogte gebracht en ook de functie verandert. In de vroegere periode wordt het model in een houding bestudeerd in functie van een bepaald personage gerelateerd aan het ontwerp en onderwerp van een schilderij. De academische studie dient enkel ter bevordering van de tekenkunst en het technische kunnen.

Joseph Benoît Suvée, Liggend naakt, 1764. Groeningemuseum Brugge

Joseph Benoît Suvée, Liggend naakt, 1764. Groeningemuseum Brugge

Zo wordt de houding niet ingegeven vanuit een inhoudelijk argument maar enkel vanuit artistieke overwegingen. De studie op zich is het primaire doel samen met het nastreven van een zo precies mogelijke weergave van het lichaam en de spieren. Bij deze ‘objectieve’ weergave van het lichaam speelt de persoonlijke inbreng of stijl geen rol. Het technische kunnen verdient de grootste waardering.
Dit wordt bevestigd door Suvée:’ Comme ce travail [une figure académique] est plus relatif à l’exécution et à la connaissance exacte des belles formes qu’à l’invention’. Graaf de Caylus’ definitie van het academisch naakt maakt het onderscheid duidelijk:
La figure que nous appelons académie n’a été posée que pour l’excellence du dessin en général, le professeur n’a en eu avec raison d’autre objet en la posant que celui de présenter un beau choix, un heureux contraste dans les parties, d’y répandre une belle lumière sur un beau jeu de muscles, tandis que la figure que nous connaissons sous le nom d’étude, posée pour un sujet déterminé, est remplie d’une intention et d’une action qui parle à l’esprit.
.